Klaar voor die nieuwe baan? Zo werkt een VOG aanvragen via je werkgever
Hoewel veel mensen het aanvragen van een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) als een routineprocedure beschouwen, roept het proces vaak vragen op: Waarom is het nodig? Wat wordt er precies gecontroleerd? En hoe zorg je ervoor dat je VOG zo snel mogelijk op de juiste bestemming aankomt? Deze uitgebreide gids voor 2026 legt het proces, je rechten en hoe je de administratie soepel kunt afhandelen, allemaal via je werkgever, uit.
Wat is een VOG en waarom is deze essentieel in 2026?
De VOG is in principe een officieel document van het Ministerie van Justitie en Veiligheid, uitgegeven door screeningsinstantie Justis. Het is het bewijs dat je juridische verleden (je strafblad, of het ontbreken daarvan) geen belemmering vormt voor je functie.
In de huidige arbeidsmarkt van 2026 is integriteit een van de belangrijkste 'harde vaardigheden'. Werkgevers hebben een zorgplicht om ervoor te zorgen dat hun omgeving veilig is voor collega's, klanten en kwetsbare personen. Of je nu in de kinderopvang werkt, bij een bank of als IT-consultant toegang hebt tot gevoelige gegevens, de VOG is de standaard voor vertrouwen.
Wanneer is een VOG wettelijk verplicht?
In sommige sectoren is de VOG niet alleen een voorkeur van de werkgever, maar een strikte wettelijke verplichting. Deze sectoren omvatten:
- Kinderopvang en onderwijs: screening op seksuele misdrijven en geweld is hier essentieel.
- Gezondheidszorg: voor de bescherming van patiënten en cliënten.
- De beveiligingssector: waar integriteit de basis van het werk vormt.
Daarnaast zien we dat de VOG steeds vaker een standaard onderdeel wordt van de onboarding bij bedrijven in de zakelijke dienstverlening, ICT en de publieke sector, om het risico op fraude of datalekken te minimaliseren.
Het digitale proces: stap voor stap via je werkgever
Sinds het VOG-proces volledig digitaal is, is het sneller en efficiënter dan ooit. Je hoeft niet langer met papieren formulieren naar de gemeente te gaan, zolang je maar een DigiD hebt en je werkgever de aanvraag online start.
Stap 1: Uw werkgever bereidt de aanvraag voor.
Het proces begint bij uw toekomstige werkgever. De organisatie logt in op het Justis-portaal met eHerkenning (het digitale identificatiesysteem voor bedrijven). De HR-medewerker vult uw basisgegevens in: uw naam en e-mailadres.
De keuze van het screeningsprofiel is cruciaal. De werkgever selecteert welke risicogebieden worden beoordeeld. Er zijn specifieke profielen voor bijvoorbeeld financiële dienstverlening, omgang met minderjarigen of toegang tot vertrouwelijke informatie.
Stap 2: U ontvangt een uitnodiging in uw mailbox.
Zodra uw werkgever de aanvraag heeft ingesteld, ontvangt u een e-mail van Justis. Belangrijk: deze e-mail komt rechtstreeks van de overheid, niet van uw werkgever. De e-mail bevat een unieke link en een aanvraagcode.
Tip voor 2026: Controleer altijd of de link eindigt op .justis.nl om phishing te voorkomen. Officiële instanties zullen nooit via een commerciële derde partij om uw DigiD vragen.
Stap 3: Log in met DigiD en controleer de gegevens.
Klik op de link en log veilig in met uw DigiD. U ziet de gegevens die uw werkgever heeft ingevoerd. Controleer of het screeningprofiel overeenkomt met de functie die u gaat uitoefenen. Als alles klopt, keurt u de screening goed.
Stap 4: Betaling (iDEAL).
Na goedkeuring is het tijd om te betalen. In 2026 bedragen de kosten voor een online aanvraag via uw werkgever doorgaans € 33,85. U betaalt dit rechtstreeks via iDEAL. Bewaar het digitale betalingsbewijs, aangezien u deze kosten in de meeste gevallen kunt declareren bij uw nieuwe werkgever.
Stap 5: Justis beoordeelt uw aanvraag.
Nu is het aan Justis. Zij raadplegen het Judicial Documentation System (JDS). Het systeem controleert of eventuele strafrechtelijke veroordelingen op uw naam relevant zijn voor de functie. Als u bijvoorbeeld bij een bank gaat werken en eerder bent veroordeeld voor diefstal, wordt dit als een risico beschouwd. Een snelheidsovertreding? Niet relevant voor een financiële functie en u ontvangt alsnog uw Verklaring omtrent Gedrag.
Stap 6: U ontvangt uw VOG.
Binnen één tot vier weken ontvangt u de uitslag. Steeds meer mensen kiezen tegenwoordig voor de digitale VOG, die direct in uw berichtenbox binnen MijnOverheid wordt verzonden. Dit is een officieel pdf-document met een digitale handtekening en beveiligingsfuncties die direct door werkgevers worden geaccepteerd.
Privacy en uw rechten: wat ziet uw werkgever?
Een veelvoorkomende vraag is of uw werkgever toegang krijgt tot uw volledige strafblad. Dit is absoluut niet het geval.
Volgens de privacywetgeving (AVG) is Justis gebonden aan strikte regels. Uw werkgever ontvangt alleen een bevestiging of de VOG wel of niet is afgegeven. Hij of zij krijgt geen details over eerdere veroordelingen te zien.
Als Justis van plan is de VOG-aanvraag af te wijzen, ontvangt u altijd een "voornemen tot afwijzing". U krijgt dan de gelegenheid om schriftelijk toe te lichten waarom u van mening bent dat de VOG alsnog moet worden toegekend. Pas daarna wordt de definitieve beslissing genomen.
Veelgestelde vragen over de VOG-aanvraag
1. Hoe lang is een VOG geldig?
Er is geen officiële vervaldatum voor een VOG. De verklaring geeft een momentopname van uw juridische verleden. De meeste werkgevers vereisen een nieuwe screening tussen twee en vijf jaar na de vorige screening om de veiligheid te waarborgen.
2. Kan ik de kosten declareren?
Het is niet wettelijk vastgelegd wie de kosten van een VOG-aanvraag moet betalen. Veel collectieve arbeidsovereenkomsten en arbeidsovereenkomsten bepalen echter dat de werkgever de kosten vergoedt. Bewaar uw Justis-factuur als pdf om deze gemakkelijk te kunnen indienen.
3. Wat als ik geen DigiD heb?
Als u geen DigiD heeft of niet bent ingeschreven in het Burgerlijk Register (BRP), kunt u geen online aanvraag indienen. In dit geval moet u met een papieren aanvraagformulier van uw werkgever naar de gemeente gaan waar u woont. Houd er rekening mee dat de kosten bij de gemeente hoger liggen (€41,35 in plaats van €33,85) vanwege extra administratieve verwerking.